<title_newspaper=Przekrj> 
<title_article=Wielka powie Daniela Defoe> 
<author_1=Jan Kott>
<author_2=> 
<language=pl> 
<style=press>
<year=1951>
<month=1>
<date=1951-01-01>
<period=w>
<status=1_obieg>
<support=paper>
Robinson nie jest nigdy samotny na swojej bezludnej wyspie. Ma ze sob Bibli i wielk ksig handlow, w ktrej co wieczr jak wszyscy purytascy kupcy rachuje si skrupulatnie z Opatrznoci, zapisujc co mu si zego i dobrego wydarzyo. Moll Flanders jest samotn w samym sercu Londynu. Od pierwszej niemal do ostatniej karty ksiki syszymy jej rozpaczliwe woanie: Jestem sama, opuszczona, pozbawiona opieki, bez przyjaci, bez krewnych, bez znajomych.
Daniel Defoe kae swojemu Robinsonowi zgodnie z przyrodzonymi prawami natury ludzkiej" zaoy na bezludnej wyspie kapitalizm. Bezludna wyspa staje si wzorow purytask koloni. Ale jednoczenie w Moll Flanders Londyn staje si dziewicz puszcz, gdzie Moll jak Robinson codzie rano wyrusza na polowanie. Bdzi po wskich, zatoczonych i krtych uliczkach City, wypatrujc le domknitych witryn, lub subiektw zagadanych w podwrzach i wieczorem tak samo jak Robinson przynosi do domu upy; tyle tylko, e zamiast ustrzelonego kolcia jest to tuzin srebrnych yek, albo sztuka aksamitu. 
Na bezludnej wyspie purytaski kupiec zastpi naturalnego czowieka filozofw Owiecenia. Dobry dzikus zostaje ochrzczony, wkada spodnie i idzie pracowa na plantacjach. Ale rwnoczenie w Londynie ona kupca staje si zodziejk, a sam kupiec bankrutem, ktry chroni si w dzielnic Mennicy i tam ukrywa przed swoimi wierzycielami, jak Robinson barykadujcy si w swojej jaskini, kiedy na jego bezludn wysp przybywaj ludoercy.
We wszystkich powieciach Daniela Defoe, bez wzgldu na to, czy dziej si na bezludnej wyspie, czy w londyskiej City, na pokadzie pirackiego okrtu, czy w afrykaskiej dungli moemy odczyta zawsze i wszdzie spoeczne dzieje Anglii w okresie sawnej rewolucji i zgniego kompromisu w r. 1689, ktry pogodzi ze sob wielkich obszarnikw, bankierw i kupcw.
</support> 
</status> 
</period> 
</date> 
</month> 
</year> 
</style> 
</language> 
</author_2> 
</author_1> 
</title_article> 
</title_newspaper>